معاونت توانبخشی

معاونت توانبخشی

در حوزه توانبخشی فعالیتهای گسترده و متنوعی انجام می گیرد که بیشتر این فعالیتها در قالب 5 دفتر اصلی ارائه می گردد و یکسری فعالیتهای دیگر نیز انجام می گیرد که درپایان گزارش قید می گردد.گزارش فعالیتها به شکل خلاصه به شرح زیر می باشد:

1-دفتر توانبخشی معلولین جسمی حرکتی و حسی:

این دفتر اقدام به ویزیت دوره ای معلولین ضایعه نخاعی و غیر ضایعه نخاعی بستری در منزل در قالب تیم سیار توانبخشی نموده است. اعضای تیم سیار در این ویزیتها بسته به مشکل معلولین شامل پزشک، پرستار، فیزیوتراپیست، کاردرمان، روانشناس، گفتاردرمان و ... می باشد که با حضور در منزل معلولین اقدام به آموزش معلول و نیز خانواده ایشان نموده و چنانچه نیاز به وسایل توانبخشی و کمک توانبخشی از قبیل تخت، ‌مانکی بار، تشک مواج، واکر، عصا و ... داشته باشند حتی الامکان تهیه و تحویل نموده است.

فعالیت دیگر این دفتر تجهیز کلینیکهای فیزیوتراپی، کاردرمانی، گفتار درمانی و شنوایی مراکز توانبخشی مرکز استان و نیز شهرستانها بوده است.  تعمیر و سرویس تجهیزات توانبخشی مورد استفاده در کلینیکهای مختلف توانبخشی مراکز بهزیستی نیز بر عهده این دفتر است. این دفتر جهت تامین وسایل توانبخشی ، کمک توانبخشی و بهداشتی مورد نیاز معلولین، نسبت به تهیه و ارسال تخت بیمارستانی، انواع واکر، انواع عصا،‌ وسایل پانسمان ، انواع سوند و سایر اقلام بهداشتی به شهرستانهای استان اقدام می نماید.

2-دفتر توانبخشی مبتنی بر جامعه(C.B.R)

در توانبخشی مبتنی بر جامعه توجه خاصی روی فرد معلول، خانواده و جامعه صورت می گیرد. همچنین اهمیت ویژه ای به تغییر نگرش جامعه نسبت به فرد معلول داده می شود تا شرایط شرکت در تمام سطوح جامعه فراهم آید. در C.B.R مسئولین جامعه نسبت به مناسب سازی محیط برای رفت و آمد و فعالیت افراد دارای معلولیت اقدام می کنند . برای کودک معلول شرایطی فراهم می گردد تا به مدرسه محلی برود. در این سیستم همکاری بین پرسنل اجرائی توانبخشی و کارکنان بهداشت در زمینه آگاهی دادن به جامعه نقش بسیار مهمی را ایفا می کند. آنها می توانند با تشخیص بموقع ناتوانی ، اقدامات لازم را برای پیشگیری از پیشرفت معلولیت و همچنین ارائه خدمات لازم انجام دهند.

آنچه C.B.R  در نگاه اول باید القا کند اینست که برنامه ای متعلق به جامعه باشد که توسط ادارات یا مقامهای محلی عرضه گردد و باید به عنوان یک اصل در تمام سیاستهای اجتماعی، آموزشی و بهداشتی در کلیه سطوح مورد توجه قرار گیرد. در سیاست ملی ، C.B.R بخشی از عملکرد کشور را برای پشتیبانی از افرادی که در هر سنی و به هر شکلی دارای ناتوانی می باشند در بر می گیرد و در سیاست سطوح استانی و منطقه ای C.B.R با ارائه خدمات ارجاعی و اطلاعات به جوامع تحقق می یابد. در سطح جامعه، سیاست پیوستن افراد ناتوان با حمایت جامعه ای که دارای برنامه C.B.R است به اجرا در می آید. در چنین جامعه ای نقش و مسئولیت اساسی به عهده افراد دارای ناتوانی و خانواده هایشان می باشد.

3-دفتر توانبخشی بیماران روانی مزمن:

 اولین گام در توانبخشی بیماران روانی مزمن پذیرش او به عنوان یک انسان با تمام حقوق انسانی اش می باشد.

بیماران روانی مزمن به بیمارانی اطلاق می گردد که بیماری آنها شروع و پیشرفت تدریجی داشته باشد به مدت طولانی ادامه یافته و منجر به افت عملکرد و ایجاد ناتوانی یا معلولیت شود که این نوع بیماریها شامل موارد زیر می باشد:

اختلالات روان پریشی غیرعضوی مانند اسکیزوفرنی و اسکیزو افکتیو

اختلالات اضطرابی

اختلالات روانی عضوی

اختلالات شناختی و زوال عقلی

یکی از اهداف اجرای طرح ساماندهی و توانبخشی بیماران روانی مزمن ارائه خدمات درمانی و توانبخشی به این قبیل بیماران و فراهم سازی امکان مراقبت و درمان و توانبخشی آنان در مراکز غیردولتی می باشد.

جهت پذیرش بیماران روانی مزمن در مراکز فوق الذکر و نیز پرداخت یارانه به خانواده افرادی که تمایل به نگهداری بیماران روانی مزمن در منزل دارند کمیسیون متشکل از روانپزشک، معاون امور توانبخشی، پزشک معتمد سازمان، کارشناس بیماران روانی مزمن استان (دبیر جلسه) روانشناس، مددکار، کاردرمان در حوزه معاونت توانبخشی تشکیل می شود که کلیه بیماران روانی مزمن پس از بررسی سوابق و بستری آنها با توجه به اولویتها در یکی از مراکز فوق الذکر پذیرش می شوند. با توجه به ظرفیت محدود پذیرش بیماران روانی اولویتهایی به شرح زیر جهت پذیرش بیماران روانی مزمن در مراکز شبانه روزی در نظر گرفته شده است:

- بیماران روانی مزمن که از سوی مراجع ذیصلاح قضایی ارجاع داده می شوند.

- بیماران‏روانی‎مزمن که از سوی ستادجمع آوری افرادبی خانمان و یا مجهول الهویه و یا بی سرپرست ارجاع داده می‏شوند.

- بیماران روانی مزمن که در خانواده تحت مراقبت بوده ولی به علت ناکافی بودن درمان و یا عدم توانایی خانواده در مراقبت از بیمار علائم آنان تشدید یافته و از کنترل خارج شده باشند.

4-دفتر امور توانبخشی معلولین ذهنی 

یک دسته از معلولینی که بخش عظیمی از افراد تحت پوشش سازمان بهزیستی در حوزه توانبخشی را تشکیل می دهند معلولین ذهنی می‏باشند در حال حاضر حدود 3337 نفر از معلولین ذهنی تحت پوشش سازمانند. خدماتی که سازمان بهزیستی به این معلولین ارائه می دهد را می توان به سه بخش تقسیم کرد:

الف: خدمات حمایتی

 بعضی از خدمات حمایتی که سازمان به معلولین ذهنی ارائه می دهد به شرح ذیل می باشد:

در این حوزه علیرغم حمایتهای مشابه با سایر معلولین در سایر حوزه ها اعم از بیمه درمان، بیمه تکمیلی درمان به معلولین ارائه می گردد.

پرداخت کمک هزینه نگهداری در منزل که به خانواده هایی که معلولین ذهنی با درجه معلولیت شدید را در منزل نگهداری می کنند.

پرداخت کمک های موردی که به خانواده های معلولین ذهنی جهت مواردی مانند موردی جبران هزینه های توانبخشی و توانپزشکی و درمانی ورفاهی معلولین، کمک هزینه تحصیلی، ایاب و ذهاب، کمک هزینه خرید وسایل کمک آموزشی و کمک توانبخشی، کمک هزینه درمان و مواردی از این قبیل پرداخت می گردد.

ب: حمایت از مراکز روزانه وشبانه روزی آموزشی، حرفه ای و نگهداری معلولین ذهنی

ج: خدمات نگهداری

5- دفتر امور توانبخشی سالمندان

این دفتر با هدف  نظارت بر عملکرد مراکز سالمندان (شبانه روزی – روزانه )  با حضور یک نفر کارشناس ستادی و یک نفر کارشناس مسئول توانبخشی در هر شهرستان از طرق زیر فعالیت می نماید:

فعالیت های دفتر :

  • صدور مجوز
  •  – پذیرش سالمندان جهت اعزام به مراکز در قالب کمیته پذیرش
  • نظارت بر عملکرد مراکز طبق دستورالعمل و در صورت نیاز برخورد با مراکز متخلف و صدور اخطاریه
  • – پرداخت کمک های مالی به مراکز در قالب یارانه های ماهیانه پرداخت تسهیلات بانکی جهت خرید ساختمان و یا تجهیز مراکز و ... .